İşveren İş Sözleşmesini Hangi Durumlarda Tazminatsız Feshedebilir?

İşverenin kıdem ve ihbar tazminatı ödemeden iş akdini feshetme şartları ve yasal süreç.

28 Ağustos 2026 7 dk okuma Derin Aksoy

İşveren, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25. maddesi uyarınca, özellikle ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı durumlarda işçinin sözleşmesini kıdem ve ihbar tazminatı ödemeden derhal feshedebilir. Bu fesih türünün geçerli olabilmesi için işverenin olayı öğrendiği tarihten itibaren 6 iş günü içerisinde haklı nedenle fesih bildirimini yapması şarttır. İzinsiz ve mazeretsiz devamsızlık, hırsızlık, işverene veya ailesine hakaret gibi eylemler tazminatsız fesih hakkı doğuran durumların başında gelir.

📋 Haklı Fesih Özet Bilgileri

Yasal Dayanak: 4857 Sayılı İş Kanunu m. 25/II
Fesih Hak Düşürücü Süre: Öğrenmeden itibaren 6 iş günü
Tazminat Durumu: Kıdem ve ihbar tazminatı ödenmez
Bildirim Şekli: Noter ihtarnamesi veya ıslak imzalı tutanak

İçerik göster

İşverene Tazminatsız Fesih Hakkı Veren Durumlar

İş Kanunu kapsamındaki tazminatsız fesih vakalarının büyük çoğunluğu ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller başlığı altında toplanmıştır. İşçinin sergilediği tutumun güven ilişkisini tamamen zedelemesi durumunda işverenden çalışma ilişkisini sürdürmesi beklenemez.

İşverenin tazminat ödemeksizin sözleşmeyi sonlandırabileceği temel haller şunlardır:

İşvereni Yanıltmak: İşçinin işe girerken gerekli niteliklere sahip olmadığı halde yanlış bilgi vermesi veya sahte diplomayla/belgeyle işe girmesi.
Hakaret ve Sataşma: İşçinin işverene, aile üyelerine veya başka bir işçiye şeref ve namusuna dokunacak sözler söylemesi veya tacizde bulunması.
Doğruluk ve Bağlılığa Aykırı Hareketler: İşçinin güveni kötüye kullanması, hırsızlık yapması veya işverenin meslek sırlarını ortaya atması.
İşyerinde Suç İşlemek: İşçinin işyerinde 7 günden fazla hapisle cezalandırılan ve cezası ertelenmeyen bir suç işlemesi.
Mazeretsiz Devamsızlık: İşçinin izin almadan ve haklı bir sebebe dayanmadan ard arkaya 2 iş günü, bir ayda iki defa tatil dönüşü gününde veya bir ayda toplam 3 iş günü işe gelmemesi.
Görevi Hatırlatıldığı Halde Yapmamak: İşçinin yapmakla görevli olduğu ödevleri kendisine hatırlatıldığı halde yapmamakta ısrar etmesi.
İş Güvenliğini Tehlikeye Düşürmek: İşçinin kendi isteğiyle veya ihmaliyle iş güvenliğini tehlikeye düşürmesi veya işyerine malı olan/olmayan cihazlara 30 günlük ücretinin tutarını aşan miktarda zarar vermesi.

İşverenin Hazırlaması Gereken Yasal Belgeler

İşverenin haklı fesih gerekçesini iş mahkemesi huzurunda ispat edebilmesi için tüm adımları belgelendirmesi gerekir. Yetersiz evrak nedeniyle yapılan fesihler uygulamada genellikle haksız fesih kabul edilir ve işveren tazminat ödemek zorunda kalır.

Olay Tespit Tutanağı: Olayın gerçekleştiği anı, yeri ve ayrıntılarını içeren, en az iki şahit imzalı tutanak.
Devamsızlık Çizelgesi: İşe gelinmeyen günlere ait kart basma kayıtları veya puantaj cetveli.
Yazılı Savunma İstem Formu: İşçiye isnat edilen eylemin açıklandığı ve makul yanıt süresi tanınan resmi yazı.
Noter İhtarnamesi veya Tebliğ Evrakı: Fesih kararının işçiye tebliğ edildiğini gösteren noter tebliğ şerhi veya teslim belgesi.

Tazminatsız Fesih İşlemi Nasıl Uygulanır?

Tazminatsız fesih uygulamasında usul kurallarına uyulmaması, işverenin tamamen haklı olduğu durumlarda dahi davayı kaybetmesine yol açar. İşverenin adım adım izlemesi gereken hukuki yol şöyledir:

Somut Kanıtların Ve Tutanağın Düzenlenmesi: İhlal gerçekleştiği an durum vakit kaybetmeden olay tutanağı ile kayıt altına alınır.
İşçiden Yazılı Savunma İstenmesi: İlgili işçiye eylemi yazılı olarak bildirilir ve savunmasını sunması için en az 24 saat süre verilir; işçi savunma vermekten kaçınırsa bu durum ayrı bir tutanakla imza altına alınır.
6 İş Günlük Hak Düşürücü Sürenin Takip Edilmesi: Olayın öğrenildiği günden itibaren 6 iş günü içinde fesih kararı alınmalıdır; olayın üzerinden 1 yıl geçtikten sonra bu gerekçeyle fesih yapılamaz.
Fesih Bildiriminin Yazılı Olarak Yapılması: Fesih gerekçesi net şekilde yazılarak işçiye imzalatılır; imzalama reddedilirse bildirimin noter kanalıyla tebliğ edilmesi şarttır.
SGK Çıkış İşleminin Gerçekleştirilmesi: İşten ayrılış bildirgesinde çıkış kodu olarak eyleme uygun Kod 42 ile Kod 50 arasındaki uygun gerekçe kodu seçilir.

⚠️ Kritik İhtar: Sözlü olarak yapılan işten çıkarmalar yargılamada geçersiz kabul edilir. Fesih gerekçesinin yazılı bildirilmemesi veya 6 iş günlük sürenin kaçırılması durumunda işveren kıdem ve ihbar tazminatı ödemek zorunda kalacaktır.

Sık Yapılan Hatalar ve Hak Kayıpları

İşverenlerin haklı fesih süreçlerinde en çok yaptığı hata, olayı öğrendikten sonra işlem başlatmak için 6 iş günlük süreyi aşmaktır. Ciddi bir disiplin suçunda dahi bu süre geçirilirse fesih haklı olmaktan çıkar ve tazminatsız işten çıkarma yetkisi kaybolur.

Bir diğer sık karşılaşılan eksiklik ise savunma almadan fesih yapılmasıdır. Yargıtay içtihatlarına göre işçinin savunması istenmeden yapılan fesihler, eylem ne kadar ağır olursa olsun usulden bozulabilir. İşçinin adresine tebligat yapılması zorunlu olduğu hallerde evrakın ulaşma tarihi esas alınmalıdır.

İş Sözleşmesinin Tazminatsız Fesfinde Karşılaşılan Sorunlar

Aşağıda işverenlerin ve çalışanların feshin uygulanması aşamasında sıkça karşı karşıya kaldığı somut durumlar yer almaktadır.

İşçi savunma vermekten kaçınır ve imzalamazsa ne yapılır?

İşçinin savunma yazısını almaktan veya imza atmaktan kaçınması durumunda bu haller iki tanık huzurunda tespit tutanağına dönüştürülür. İşçinin imzadan imtina etmesi fesih sürecini durdurmaz, tutanak yasal delil yerine geçer.

Tazminatsız işten çıkarılan işçi işsizlik maaşı alabilir mi?

İş Kanunu 25/II maddesi kapsamında çıkarılan işçilerin SGK çıkış kodları ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık içerdiği için bu kişiler işsizlik maaşı alamazlar. Ancak dava açıp feshin haksız olduğunu kanıtlarlarsa bu hak doğar.

Raporsuz devamsızlıkta hafta sonu günleri hesaba katılır mı?

Devamsızlık nedeniyle fesih için kanunda belirtilen süre iş günü kavramına dayanır. İşçinin çalışma günü olmayan cumartesi veya pazar günleri devamsızlık sayısına eklenmez, sadece fiilen çalışması gereken iş günleri esas alınır.

Haklı nedenle fesihte 6 iş günlük süre ne zaman başlar?

Süre, işverenin veya fesihe yetkili makamın işçinin kusurlu hareketini öğrendiği günden itibaren başlar. Olayın gerçekleştiği gün değil, durumun yetkili amir veya işveren tarafından öğrenildiği an dikkate alınır.

İşçinin işyerine verdiği zarar maaşından kesilerek fesih yapılabilir mi?

İşçinin verdiği zarar 30 günlük ücretini aşıyorsa sözleşme tazminatsız feshedilebilir ancak işverenin zarar tutarını doğrudan maaştan kesebilmesi için işçinin yazılı onayı veya mahkeme kararı gerekir.

İşçi arabulucuya başvurursa işveren ne yapmalıdır?

Tazminatsız çıkarılan işçi dava açmadan önce dava şartı arabuluculuğa başvuracaktır. İşveren, elindeki tutanakları, savunma istem yazılarını ve tebliğ zarflarını hazırlayarak arabuluculuk görüşmesine katılmalıdır.

Fesih İşlemleri Sonrasında Yapılacak Adımlar

Fesih bildirimi tamamlandıktan sonra SGK işten ayrılış bildirgesi 10 gün içerisinde sisteme girilmelidir. Doğru çıkış kodunun seçilmesi, ileride açılabilecek işe iade veya tazminat davalarında işverenin sunduğu savunmanın tutarlılığı açısından kritik önem taşır.

İşçiye ait kişisel özlük dosyası, tutanaklar, noter tebligatları ve kamera kayıtları gibi belgeler zamanaşımı süresi boyunca saklanmalıdır. Tarafların anlaşamaması halinde arabuluculuk sürecinde bu evraklar işverenin en temel dayanağı olacaktır.