Yatay Geçişte GNO ve ÖSYM Puanı ile Başvuru Farkı Nedir
GNO ve Ek Madde 1 ile yatay geçiş arasındaki tüm farklar, başvuru şartları ve evraklar.
Yatay geçişte GNO (Genel Not Ortalaması) ile başvuru mevcut üniversitenizdeki akademik başarınızı temel alırken, ÖSYM puanı (Ek Madde 1) ile başvuru üniversiteye yerleştiğiniz yıldaki YKS/ÖSYS puanınızı esas alır. Ortalama ile geçiş yapmak istediğinizde genelde en az 2.50 / 4.00 GNO şartı ve alttan başarısız dersin bulunmaması aranır. ÖSYM puanıyla geçişte ise mevcut ders notlarınıza bakılmaz; girdiğiniz yıldaki merkezi puanınız hedef üniversitenin o yıldaki taban puanına eşit veya yüksekse geçiş hakkı elde edersiniz.
- Yetkili Kurum: Üniversitelerin Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı
- Başvuru Dönemi: Ek Madde 1 için genelde Ağustos ayı, GNO için Ocak ve Ağustos ayları
- Maliyet: Devlet üniversitelerinde ücretsiz
- Başvuru Yöntemi: Üniversitelerin online başvuru sistemleri veya e-Devlet
GNO ve ÖSYM Puanı İle Başvurunun Mantığı Nasıl İşler?
Ortalama ile yapılan başarı odaklı yatay geçişlerde üniversiteler kontenjan açar ve adayları not ortalamasına göre sıralar. Üniversitelerin büyük kısmı bu sıralamayı yaparken sadece not ortalamasına bakmaz; %60 ÖSYM puanı + %40 GNO gibi karma formüller kullanabilir. Ayrıca bu yöntemde sadece okuduğunuz bölümle aynı veya müfredatı çok yakın olan eşdeğer programlara başvuru yapabilirsiniz.
Merkezi yerleştirme puanı yani Ek Madde 1 ile yatay geçişte ise mantık tamamen farklıdır. Mevcut okulunuzdaki ortalamanız sıfır olsa, tüm derslerden kalmış olsanız dahi bu durum başvuru yapmanıza engel oluşturmaz. Üniversiteye kayıt olduğunuz yıl aldığınız puan, hedeflediğiniz üniversitenin ve bölümün o yılki taban puanına yetiyorsa kontenjan dahilinde yerleşirsiniz.
ÖSYM puanı ile geçişin sağladığı en büyük avantaj puanınızın yettiği farklı bir alana geçebilme imkanıdır. Örneğin Mühendislik Fakültesinde okurken şartları sağlıyorsanız İktisat veya Mimarlık gibi tamamen farklı bölümlere geçiş yapabilirsiniz. GNO ile yapılan başvurularda ise bölüm değiştirme hakkı bulunmaz.
Yatay Geçiş Başvurusunda Sistemlere Yüklenmesi Gereken Belgeler
Her iki başvuru türünde istenen evraklar büyük oranda benzerlik gösterse de ÖSYM puanı ile başvurularda ekstra belgeler talep edilir. Belgelerin tamamının e-Devlet üzerinden karekodlu veya üniversite onaylı (ıslak imzalı/e-imzalı) temin edilmesi gerekir.
- Not Döküm Belgesi (Transkript): Tüm dönemleri gösteren e-Devlet veya fakülte onaylı belge.
- ÖSYM Sonuç Belgesi: Doğrulama kodu bulunan, tüm puan türlerinin yer aldığı ÖSYM yerleştirme belgesi.
- Güncel Öğrenci Belgesi: Lise diploması yerine geçen aktif öğrencilik durumunu gösterir belge.
- Ders İçerikleri ve Müfredat: Başarı ile tamamlanan derslerin kredilerini ve tanımlarını içeren resmi evrak.
- Disiplin Durum Belgesi: Öğrencinin disiplin cezası almadığını gösteren resmi yazı (transkript üzerinde belirtilmişse ayrıca istenmeyebilir).
- Ek Madde 1 Beyan Dilekçesi: Daha önce ÖSYM puanı ile yatay geçiş yapılmadığını taahhüt eden imzalı dilekçe.
Sistem Üzerinden Yatay Geçiş Başvurusu Nasıl Yapılır?
Geçiş yapmak istediğiniz üniversitenin akademik takviminde belirtilen tarihler arasında başvurular internet ortamında alınır. Şahsen başvuru isteyen kurum sayısı oldukça azalmıştır.
- Şartların Kontrol Edilmesi: Hedef üniversitenin ilgili yıldaki taban puanı ile kendi ÖSYM puanınızı veya istenen asgari GNO barajını karşılaştırın.
- Belgelerin Hazırlanması: İstenen belgeleri e-Devlet üzerinden karekodlu PDF formatında indirin.
- Online Başvuru Portalına Kayıt: Hedef üniversitenin yatay geçiş otomasyon sistemine üye olarak profil oluşturun.
- Başvuru Türünün Seçimi: Başvuru ekranında “Kurumlararası GNO ile Yatay Geçiş” ya da “Ek Madde 1 ile Yatay Geçiş” seçeneklerinden uygun olanı işaretleyin.
- Evrak Yükleme ve Tercih Onayı: İstenen evrakları sisteme eksiksiz yükleyip bilgileri onaylayarak başvuruyu tamamlayın.
- Sonuçların Takibi ve Kayıt: İlan edilen tarihte asıl ve yedek listeleri kontrol ederek kazandıysanız belirtilen tarihlerde kesin kayıt yaptırın.
İki Yatay Geçiş Yönteminin Karşılaştırması
Başvuru yapmadan önce her iki yöntemin getirdiği hakları ve kısıtlamaları net bir şekilde anlamak doğru tercih yapmanızı sağlar.
| Kriter | GNO (Ortalama) İle Geçiş | ÖSYM Puanı (Ek Madde 1) İle Geçiş |
|---|---|---|
| Temel Kriter | Yüksek not ortalaması (GNO) | Yerleştiğiniz yılki ÖSYM puanı |
| Bölüm Değiştirme | Yapılamaz (Sadece eşdeğer bölümler) | Yapılabilir (Puanın yettiği her bölüm) |
| Başarısız Ders Engeli | Var (Genelde alttan ders olmamalı) | Yok (Ders kaydı bile yapılmamış olabilir) |
| Kullanım Hakkı Sayısı | Sınırsız (Şartlar sağlandıkça) | Sadece 1 defa |
| Hazırlık Sınıfında Başvuru | Yapılamaz (Not ortalaması oluşmalı) | Yapılabilir |
Yatay Geçiş Sürecinde Öğrencilerin En Çok Takıldığı Durumlar
Aday öğrencilerin başvuru döneminde sıklıkla karşılaştığı belirsizlikler ve somut senaryolar şu şekildedir:
Alttan 3 tane kalmış dersim var, ÖSYM puanımla geçiş yapabilir miyim?
YKS puan belgesi yerine aday sonuç belgesi yüklersem ne olur?
GNO ile yatay geçişte hazırlık sınıfı ortalamaya dahil edilir mi?
ÖSYM puanıyla geçiş yaptıktan sonra eski okuluma dönebilir miyim?
Özel üniversiteden devlet üniversitesine yatay geçiş mümkün mü?
Geçiş Onaylandıktan Sonra Yapılacak İntibak İşlemleri
Yeni üniversitenize kesin kayıt yaptırdıktan sonra fakülte yönetim kurulu tarafından intibak süreci başlatılır. Bu aşamada eski okulunuzda aldığınız dersler ile yeni okulunuzun müfredatı karşılaştırılır ve muaf tutulacağınız dersler belirlenir.
İntibak komisyonu derslerin isimlerine değil, kredi/AKTS değerlerine ve ders içeriklerinin en az %70 oranında örtüşüp örtüşmediğine bakar. Muaf sayıldığınız derslerin notları yeni transkriptinize işlenir ve hangi sınıftan eğitime devam edeceğiniz karara bağlanır.
