Arabuluculuk Süreci Nedir ve Hangi Uyuşmazlıklarda Zorunludur?
Hukuki uyuşmazlıklarda mahkemeye gitmeden önce arabuluculuk sürecinin zorunlu olduğu durumlar ve başvuru adımları.
Arabuluculuk, işçi-işveren alacakları, ticari uyuşmazlıklar ve tüketici davalarında mahkemeye başvurmadan önce gidilmesi gereken zorunlu bir dava şartıdır. Uyuşmazlığın türüne göre süreç genellikle 6 ile 12 hafta arasında tamamlanır ve taraflar anlaşmaya varırsa düzenlenen anlaşma belgesi mahkeme ilamı niteliği taşır.
📋 Özet Bilgi
- Yetkili Kurum: Adliyelerdeki Arabuluculuk Büroları
- Süre: 6 hafta (uzatmalarla 8 hafta)
- Maliyet: Anlaşma sağlanırsa 2026 tarifesine göre belirlenen ücret
- Online: UYAP Vatandaş Portal üzerinden başvuru mümkün
İçerik
göster
Başvuru İçin Gerekli Belgeler
Süreci başlatmak için elinizde bulunması gereken temel evraklar şunlardır:
- Başvuru sahibinin nüfus cüzdanı fotokopisi.
- Uyuşmazlığın konusunu açıklayan başvuru formu.
- Varsa uyuşmazlığı destekleyen sözleşme veya fatura gibi belgeler.
- Avukat aracılığıyla başvuru yapılıyorsa noter onaylı vekaletname.
Nasıl Yapılır?
- Adliyeye Gidin: Uyuşmazlığın olduğu yerdeki Adliye Arabuluculuk Bürosuna şahsen veya avukatınızla başvurun.
- Formu Doldurun: Size verilen başvuru formunu eksiksiz doldurarak teslim edin.
- Arabulucu Atanması: Sistem üzerinden tarafsız bir arabulucu otomatik olarak atanır.
- İletişim Kurulması: Atanan arabulucu, karşı tarafa ulaşarak davet mektubu gönderir.
- Görüşme Süreci: Taraflar belirlenen gün ve saatte bir araya gelerek çözüm yollarını konuşur.
- Sonuçlandırma: Anlaşma sağlanırsa tutanak imzalanır ve süreç sona erer.
⚠️ Arabuluculuk görüşmelerine mazeretsiz katılmamak, ileride açılacak davada haksız çıkmasanız bile yargılama giderlerinin tamamından sorumlu tutulmanıza neden olabilir.
Arabuluculuk Sürecinde Sık Yapılan Hatalar
Arabuluculuk görüşmesine katılmasam ne olur?
Görüşmeye geçerli bir mazeret bildirmeden katılmamak, mahkeme aşamasında aleyhinize delil oluşturur. Katılmayan taraf, davayı kazansa dahi yargılama giderlerini ve vekalet ücretini ödemek zorunda kalabilir.
Anlaşma belgesi mahkeme kararı yerine geçer mi?
Evet, tarafların ve arabulucunun imzaladığı anlaşma belgesi, icra edilebilirlik şerhi alındığında mahkeme ilamı ile aynı hukuki güce sahiptir. Bu belgeyle doğrudan icra takibi başlatılabilir.
İşçi alacaklarında arabulucuya gitmeden dava açabilir miyim?
Hayır, işçi-işveren alacakları dava şartı kapsamındadır. Arabulucuya başvurmadan açılan davalar, mahkeme tarafından dava şartı yokluğu nedeniyle reddedilir.
Arabulucu ücretini kim öder?
Anlaşma sağlanması durumunda ücret, tarafların aksine bir kararı yoksa eşit şekilde paylaşılır. Anlaşma sağlanamazsa, ilk iki saatlik ücret Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır.
Vekaletname ile başvuru yaparken nelere dikkat etmeliyim?
Vekaletnamede arabuluculuk görüşmelerine katılma ve anlaşma imzalama yetkisinin açıkça yazılı olması gerekir. Aksi takdirde arabulucu, vekaletnamenin yetersiz olduğunu belirterek işlemi durdurabilir.
Süreç Tamamlandıktan Sonra
Görüşmeler sonucunda taraflar el sıkışmışsa, imzalanan anlaşma tutanağı ile hukuki uyuşmazlık kesin olarak çözülmüş olur. Eğer bir uzlaşma çıkmadıysa, size verilen son tutanak ile birlikte mahkemede dava açma hakkınızı kullanabilirsiniz.
